MİT’in internet sitesinde yer alan ‘Özel Koleksiyon’ sekmesinde, İngiliz ajanı Thomas Edward Lawrence ile ilgili tarihi bir belge yayımlandı. 23 Eylül 1929 tarihli yazıda, Milli Emniyet Hizmeti Riyaseti tarafından hazırlanan önemli bilgilere yer verildi. Bu yazıda, Büyük Erkân-ı Harbiyye Reisliği’ne ve Dahiliye ile Hariciye Vekâletleri’ne gönderilen, İngiliz ajanın asker üniformalı fotoğrafı da bulunuyor.
İNGİLİZ ENTELEKTÜELLERİ
“Kahire’deki Mason kulübüne Suriye ve Filistin’den gelen güvenilir bilgileri ikinci maddede sunuyorum. Ünlü casus Miralay Lawrence, iki ay önce Mısır’da şeyh Aptullah adıyla bir süre bulunduktan sonra Suriye ve Irak’a geçti ve geçen ağustos ayında ansızın Kudüs’e geldi; şu anda ise Sudan’ın Hartum şehrinde olduğu anlaşılmıştır.
ZEHİRLİ TELKİNLER
Lawrence Kudüs’te Müslüman hocası kıyafetinde ve şeyh Aptullah adıyla, bazen de Amerikalı Musevi hahamı kılığına girerek Yakos İskinazi yakınlarında Müslüman ve Yahudilere farklı zamanlarda zarar verici telkinlerde bulunmuş ve bu durumu birçok kişi teyit etmiştir.
MISIR’DA KARIŞIKLIK YARATMAYI HEDEFLİYOR
Tarihi belgede, İngiliz casusun planları da tek tek sıralanıyor: “Gerek entelektüel merkezi ve gerekse emperyalist yapıdaki işçi grubunun siyasetinden memnun değiller. Makdonalt’ın Mısır’dan sonra Filistin’e bir bağımsızlık bahşetmesini gerçekleştirmeden, Filistin’de bir ihtilal çıkartılmasını ve böylece bağımsızlığa layık olmadıklarını göstermeyi amaçlıyorlar. Lawrence’in Sudan bölgesine gitmiş olması hedeflerinin gizemli boyutunu gösteriyor. Bu sebeple, entelektüel servis, bu projeyi Mısır halkına sunarken, Mısır’da karışıklıklar yaratarak bu ülkede hala bu lütfa layık olmadığını ispat etmeyi planlıyor ve böylece İngiliz parlamentosunda Makdonalt hükümetini zayıf bir pozisyona düşürerek, Mısır’a yeniden hakim olmak istiyor.”
OSMANLI’YA KARŞI ARAP İSYANI BAŞLATTI
Birinci Dünya Savaşı sırasında İngiliz Askeri İstihbarat Şubesi’nde görev alan 1888 doğumlu Thomas Edward Lawrence, Arap Yarımadası'ndaki casusluk faaliyetleriyle tanındı. Osmanlı Devleti’ne karşı düzenlenen Arap isyanının daha etkili bir şekilde yürütülmesinde önemli bir rol oynadı. “Arabistan’ın Lawrence’ı” olarak bilinen bu ajan, 19 Mayıs 1935 tarihinde İngiltere’de geçirdiği bir trafik kazasında yaşamını yitirdi.
SURİYE’DE DE KADIN KILIĞINA GİRDİ
Lawrence, istihbarat faaliyetleri gereği Suriye’de kadın kılığına dahi girmiştir.
FİLMİ OSCAR ÖDÜLÜ KAZANMIŞTI
Lawrence'ın hayatı, ‘Bilgeliğin Yedi Sütunu’ adlı kitaptan 1962 yılında sinemaya uyarlandı. David Lean’ın yönettiği ve başrolünde Peter O’Toole’un yer aldığı ‘Lawrence of Arabia’ filmi, Oscar ödülü kazanmıştır.
