Türkiye Yüksek Gelirli Ülkeler Ligi Yolunda! Cevdet Yılmaz: Katma Değeri Yüksek Yapı Şart

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Yapay Zeka Politikaları Derneği (AIPA) tarafından düzenlenen Teknoloji Ekosistemi Stratejik Diyalog Toplantısı'nda, küresel ekonomik yapıların ve teknolojik denge düzeylerinin hızlı bir dönüşüm sürecinde olduğunu ifade etti.

Dünyada ekonomik güç dengesizliklerinin arttığını ve jeopolitik gerilimlerin yükseldiğini dile getiren Yılmaz, bu dönüşüm sürecinin yanında bir teknolojik dönüşümün de yaşandığına dikkat çekti.

“Yapay Zekayı Elektriğin İcadına Benzetiyorlar”

Yapay zekanın, dijitalleşme sürecinde yatay bir teknoloji olarak önem taşıdığını vurgulayan Yılmaz, “Yapay zekayı yalnızca bir teknoloji olarak görmüyoruz. Bazı uzmanlar bunu elektriğin icadına benzetiyor. Yapay zeka, kamu yönetiminden enerjiye, sağlıktan tarıma kadar her alanda dönüştürücü bir etkiye sahip olan bir teknolojiden bahsediyoruz.” şeklinde konuştu.

12. Kalkınma Planı'nın temelinde dijital ve yeşil dönüşümün yattığını hatırlatan Yılmaz, yeni teknolojilerin yanlış yönetilmesi durumunda sosyal eşitsizlik riskini arttırabileceğini belirtti.

Dijital dönüşüm vizyonunun, işlem gücü kapasitesini artıran, veri altyapısını güçlendiren ve teknoloji yatırımlarını bütüncül bir plan çerçevesinde büyüten bir kalkınma perspektifine dayandığını anlatan Yılmaz, şunları kaydetti:

“Yeni teknolojiler büyük bir verimlilik artışı sağlarken, bir yandan da kapsayıcı ve insan odaklı kalkınma açısından ciddi riskler barındırmaktadır. Eğer bu teknolojileri topluma yayamazsak, sosyal eşitsizliklerin artma riski ile karşı karşıya kalabiliriz.”

Yılmaz, yapay zekayı eğitim sistemine entegre ederek tüm topluma yaygınlaştırmanın bu riski ortadan kaldırabileceğini, sosyal adaletin sağlanabileceğini düşündüğünü sözlerine ekledi. Ayrıca, dijital, yeşil ve sosyal dönüşüm konularını birlikte ele almanın daha anlamlı olacağını ifade etti.

“Orta Gelir Tuzağını Aşıp Daha Yüksek Düzeye Çıkmalıyız”

Yılmaz, sanayi politikalarında yapay zeka ve teknolojiyi öncelikli hale getirdiklerini belirterek, “Türkiye kritik bir eşikte. Bu, kalkınma literatüründe orta gelir tuzağı olarak adlandırılıyor. Ülkeler, kalkınma yolculuklarında bir kırılma noktasına geliyorlar. Orta gelir tuzağını, işçilik maliyetlerinizin gelişmekte olan ülkelere göre çok yüksek olduğu bir durum olarak tarif edebilirim.” dedi.

Yılmaz, işgücü maliyetinin artmasının yanı sıra yüksek teknolojiye sahip ülkelerle rekabet etme konusunda zorluklar yaşandığını vurgulayarak, “Orta gelir tuzağını aşıp daha üst düzeye çıkmak için yüksek teknoloji ve yüksek katma değerle bu sıkıntıları aşmalıyız.” dedi.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, Türkiye'nin 2025'te Dünya Bankası sınıflandırmasına göre üst gelir grubuna geçiş yapacağını belirterek, “Türkiye, son 23 yılda alt orta gelirden üst orta gelire yükseldi. Şu anda yüksek gelirli ülkeler ligine geçiş sürecindeyiz ve bunu kalıcı hale getirmek için katma değeri yüksek yenilikçi ve girişimci yapıları güçlendirmemiz gerekiyor.” düşüncesini paylaştı.

“Yapay Zeka Çağında Gerçek İnsanlarla Bu Çağı Yaşayacağız”

Gelecek dönem ekonomide farklı bir perspektifin önem kazanacağını belirten Yılmaz, yapay zekanın ve dijitalleşmenin merkezi bir rol üstleneceğini dile getirdi. Yılmaz, konuşmasını şu şekilde sürdürdü:

“Sanayi Bakanlığımızın burada HİT-30 programı var; bu program, 30 milyar dolarlık bir bütçeye sahip. Bu bütçenin 3,1 milyar doları veri merkezi ve yapay zeka yatırımlarını destekleyecek. KOBİ'lere ve start-up'lara çeşitli finansal destekler sağlıyoruz. Ayrıca, büyük dil modeli çalışmalarını yürütüyoruz.”

Büyük ölçekli veri merkezleri kurma, bulut bilişim ve yapay zeka yatırımları için etkili bir hukuki ve etik çerçeve geliştirmeye çalıştıklarını kaydeden Yılmaz, kişisel verilerin korunması ve siber güvenlik konularına da vurgu yaptı.

Yılmaz, düzenlemelerin piyasanın gelişimini destekleyen bir nitelikte olması gerektiğinin altını çizerken, “Bütün teknolojilere ve ekonomik politikalara insanı merkez alan bir yaklaşım sergilemeliyiz.” ifadesini kullandı.

Cevdet Yılmaz, Türkiye'nin yapay zeka strateji belgesinin 2021-2025 dönemi için hazırlandığını hatırlatarak, yeni bir stratejiye duyulan ihtiyacın altını çizdi. 2021'de Türkiye'nin Yapay Zeka Endeksi'nde 44. sırada olduğunu, 2024 yılında bunu 34. sıraya yükselttiklerini ancak bunun yeterli olmadığını vurguladı.

“Güvenlik ve Yenilik Aynı Anda Sağlanmalı”

Siber Güvenlik Başkanlığı ile güvenlik ve teknolojik gelişim arasındaki dengeyi sağladıklarını belirten Yılmaz, “Güvenliği sağlarken, yenilik ve ilerlemeyi de birlikte başarmalıyız. Bunu sağlamak, en büyük yetenek olacaktır.” dedi.

Yılmaz, kamu ile iş dünyası arasındaki iş birliğinin sürekliliğinin önemini de vurgulayarak, “Bu konularda istişarenin devam etmesi gerekiyor.” diyerek sözlerini tamamladı.