Çemişgezek ilçe merkezinden geçen Tağar Vadisi; zengin bitki örtüsü, yaban hayatı ve doğal peyzajı ile dikkat çekiyor. Türkiye'de ilçe merkezleri içerisinde yaban keçilerinin en yoğun olarak yaşadığı yer olarak bilinen bu bölgede, Tağar Çayı ekosistemin temel unsurlarından biri olarak değerlendiriliyor. Vadide birinci derece arkeolojik sit alanı İn Mağaraları ile 1807 yılında inşa edilen ve tescilli kültür varlığı olan 45 metre uzunluğundaki Yusuf Ziya Paşa Köprüsü de yer alıyor. 2024 yılı itibarıyla ÇED süreci devam ederken, tarihi köprünün yanı başında HES ve regülatör inşaatına başlanmıştı. Yöre halkı adına Tunceli Barosu avukatı Barış Yıldırım, Erzincan İdare Mahkemesi'nde dava açtı.
RAPOR: YAPI EKOLOJİYE ZARAR VERİYOR
Bölgedeki incelemeleri gerçekleştiren 9 kişilik bilirkişi heyetinin raporuna göre; balık geçidinin işlevselliği bulunmamakta, yaban keçilerinin suya erişimi engellenmekte ve yapının ekosisteme zarar verdiği ortaya konmuştur. Mahkeme kararı ile ÇED raporunun bilimsel ve teknik açıdan yetersiz olduğu, can suyu hesaplamalarının hatalı yapıldığı ve çevresel etkilerin yeterince değerlendirilemediği ifade edilmiştir. Yanlış ölçüm istasyonlarından elde edilen verilerin ekosistemi tehdit ettiği, yaban keçilerinin su kaynaklarına erişemeyeceği ve tarihi Yusuf Ziya Paşa Köprüsü'nün korunmasına yönelik yeterli önlemlerin alınmadığı vurgulanmıştır. Bu durum göz önünde bulundurularak, bilirkişi raporu temel alınarak ve kamu yararı olmadığı tespit edilerek, yüzde 90'ı tamamlanan projenin iptaline karar verilmiştir.
'ALANIN ESKİ HALİNE GETİRİLMESİ GEREKİYOR'
Avukat Barış Yıldırım, bölgenin BERN Sözleşmesi kapsamında koruma altında bulunan yaban keçisi ve su samuru gibi pek çok türe ev sahipliği yaptığını belirtti. Yıldırım, “Türkiye'deki ilçe merkezleri içerisinde yaban keçisinin en yoğun habitat bulduğu yer Çemişgezek’tir. Ayrıca burada İn Mağaraları ve tarihi Yusuf Ziya Paşa Köprüsü bulunmaktadır. Ekolojik ve kültürel açıdan uluslararası öneme sahip bu bölgede, ÇED olumlu kararı alınmadan regülatör yapısı, iletim tüneli, yükleme havuzu, cebri boru ve santral binası inşa edilmiştir. Bilirkişi raporu, projenin çevre, kültür ve tabiat varlıklarının korunmasına ilişkin mevzuata aykırı olarak hazırlandığını ortaya koymaktadır. 840 metrelik su kanalı yaban hayatı için bir bariyer oluşturmuş, balık geçidi işlevsiz hale gelmiş ve köprü ayaklarının korunmasına yönelik önlem alınmamıştır. İptal kararının Anayasa ve ilgili mevzuat gereğince derhal uygulanarak yapıların kaldırılması ve alanın eski haline getirilmesi gerekmektedir” şeklinde konuştu.
