ABD'nin Yeni Gümrük Tarifesi Resmi Olarak Başladı! Beyaz Saray Yüzde 15'lik Vergi İçin Kesin Kararını Açıkladı

ABD'de Donald Trump yönetiminin yeni küresel gümrük vergisi uygulaması, 24 Şubat itibarıyla resmen devreye girdi. Muafiyet kapsamı dışında kalan tüm ürünlere başlangıç aşamasında yüzde 10 ek vergi uygulanmaya başlandı.

ABD Gümrük ve Sınır Muhafaza Birimi (CBP), konuyla ilgili yaptığı açıklamada, muafiyet tanınmayan ürünler haricindeki tüm ithalata yüzde 10 ek vergi getirildiğini bildirdi.

YASAL DAYANAK DEĞİŞİKLİĞİ

Önceden 20 Şubat'ta, ABD Yüksek Mahkemesi Trump tarafından yürürlüğe konulan tarifelerin dayanağı olan Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) başkana doğrudan tarife koyma yetkisi vermediğine karar vermişti.

Bu gelişmenin ardından, Trump aynı gün 1974 Ticaret Yasası'nın 122. maddesine dayanarak, tüm ülkelere yüzde 10 küresel gümrük vergisi uygulanmasına ilişkin kararı imzaladı. Söz konusu madde, başkana “büyük ve ciddi” ödemeler dengesi açıklarını önlemek amacıyla 150 güne kadar yeni gümrük vergisi uygulama yetkisi tanıyor.

YÜZDE 15'LİK ARTIRIM UYGULAMASI İLERİDE

Trump, 21 Şubat'ta küresel tarife oranının yüzde 15'e çıkarılacağını duyurmuştu fakat Beyaz Saray yetkilileri hâlihazırda yalnızca yüzde 10'luk kararnameye imza atıldığını, artışın ileriki bir tarihte devreye gireceğini belirtti.

GEREKÇE: TİCARET VE CARİ AÇIK

Trump yönetimi, bu adımı ABD'nin yıllık 1,2 trilyon doları geçen ticaret açığı ve gayri safi yurtiçi hasılanın yaklaşık yüzde 4'üne ulaşan cari açıkla gerekçelendirdi.

Ancak bazı uzmanlar, ABD'nin dış borç yükümlülüklerini yerine getirmekteki kapasitesine dikkat çekerek, 122. maddenin bu bağlamda kullanılmasının hukuki açıdan tartışmalı olabileceğini savunuyor.

İLK BÜYÜK DAVA: FEDEX

Yeni vergiler iş dünyasında belirsizlik yaratırken, ABD merkezli kargo ve lojistik şirketi FedEx, hükümete karşı ilk büyük yasal adımı attı.

FedEx, ABD Yüksek Mahkemesi tarafından hukuka aykırı bulunan tarifelerin iadesi için federal hükümete dava açtı. Şubat 2025'ten bu yana IEEPA kapsamında uygulanan tarifelerden kaynaklı maddi kayıplarını dile getirdi.

Şirket, bugüne kadar tahsil edilen vergilerin yasal faiziyle birlikte geri ödenmesini talep ediyor. Yeni dava sürecinin, küresel gümrük vergilerinin hukuki dayanağı ve uygulama kapsamı açısından emsal teşkil edebileceği değerlendiriliyor.