Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, Addis Ababa’da Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed ile gerçekleştirdiği ortak basın toplantısında şu temaları ifade etti:
Büyükelçiliğimizin 100. Yılı
“Değerli kardeşim ve Etiyopya makamlarına gösterdikleri sıcak misafirperverlik için teşekkür ediyorum. Sahraaltı Afrika’daki en eski büyükelçiliğimizin 1926 yılında Addis Ababa’da açılması, burayı ilişkilerimizin merkezine yerleştiriyor. Bu ziyaretimin büyükelçiliğimizin 100. yıl dönümüne denk gelmesi bizim için ayrı bir gurur kaynağıdır. Bugün Başbakan ve heyetiyle yaptığımız görüşmelerde; ticari yatırımlar, enerji, madencilik, tarım, iletişim ve eğitim alanlarındaki işbirliklerimizi detaylı olarak ele aldık.
En Büyük İkinci Yatırımcı Ülkeyiz
Potansiyel işbirliklerini hangi yollarla değerlendirebiliriz? 1 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefimize ulaşmak için ne gibi adımlar atmalıyız? Bu konuları da görüşmelerimizde ele aldık. Etiyopya’daki en büyük ikinci yatırımcı ülke olmaktan mutluluk duyuyoruz. 200’ü aşkın firmamızın 2.5 milyar doları bulan yatırımlarıyla yaklaşık 20.000 Etiyopyalıya istihdam sağlaması bizim için bir kıvanç kaynağıdır. Türk müteahhitlik firmaları, Etiyopya’da demiryolu ulaşımı, fabrika, turistik tesis ve enerji nakil hatları gibi alanlarda toplam 2.6 milyar dolar değerinde 15 proje üstlenmişlerdir. Bu sayının artmasını umuyoruz.
Eşit Ortaklık Temelinde Her Daim Yanlarındayız
Etiyopya, İslam kültürü açısından benzersiz bir değere sahiptir. Afrika’daki ilk Müslüman yerleşim yeri olarak bilinen Nejashi köyündeki Necaşi Türbesi ve Camii, kültürel bağlarımız bakımından büyük öneme sahiptir. TİKA’nın destekleriyle tadilatı gerçekleştirilen bu projeyle, Afrika tarihinin önemli bir kültürel mirasını yaşatmanın yanı sıra Etiyopya ile olan köklü dostluk bağlarımızı da güçlendirmiş oluyoruz. Maarif Vakfımızın eğitim alanındaki çalışmaları ve TİKA ofisimiz aracılığıyla, iki ülke arasında kültürel köprüler inşa etmeye devam edeceğiz. Eşit ortaklık ilkesiyle, bu güzel coğrafyanın insanlarının her daim yanındayız.
Dünyanın Gözü Afrika Boynuzu’nda
Başbakan Abiy Ahmed’i göreve geldiği günden bu yana Etiyopya’nın siyasi, sosyal ve ekonomik dönüşümleri için yaptığı çalışmalardan dolayı kutluyorum. Tüm dünyanın dikkati Afrika Boynuzu’na çevrilmişken, Etiyopya’nın güçlü devlet yapısı ve örnek yönetiminin önemi daha da belirgin hale gelmektedir. Etiyopya’nın bulunduğu bölgede; devletlerin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne önem veren tutumunun altını özellikle çizmek istiyorum.
İsrail’in Somaliland Kararının Faydası Yok
Türkiye olarak, bölgenin yeterince acı çektiği çatışmalara yenilerinin eklenmesine kesinlikle karşıyız. Bölgesel sorunlara ancak bölge ülkeleri tarafından çözüm bulunabileceğine ve Afrika Boynuzu’nun dış güçlerin çatışma arenası olmaması gerektiğine inanıyoruz. Bu bağlamda, İsrail’in Somaliland’ı tanımasının ne Somaliland’a ne de Afrika Boynuzu’na hiçbir faydasının olmadığını bir kez daha vurgulamak istiyorum.
Bu vesileyle, son dönemde Etiyopya ve Somali arasında yürüttüğümüz arabuluculuk sürecindeki yapıcı tutumları için her iki tarafa da tekrar teşekkür ediyorum.”
Başbakan Ahmed: Güçlü İşbirliği
– Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile yaptığı kapsamlı görüşmelerin önemine değinerek, Türkiye-Etiyopya ilişkilerinin temelini oluşturan kalıcı dostluk ve güçlü işbirliğini sürdürme kararlılıklarını vurguladı. Görüşmelerin, iki ülke arasındaki ilişkilere kalıcı bir dostluk ve güçlü işbirliği kazandırdığını belirten Ahmed, stratejik işbirliği alanlarında fikir alışverişinde bulunduklarını ve karşılıklı çıkarlara hizmet eden ortaklıkları ilerletme konusundaki kararlılıklarını yinelediklerini ifade etti. Ahmed, Türkiye ve Etiyopya ilişkilerinin gelecekte daha da güçleneceğine inandığını sözlerine ekledi.
Enerji ve Su Anlaşmaları
– Ulusal Saray’da gerçekleştirilen baş başa ve heyetler arası görüşmelerin ardından iki ülke arasında çeşitli anlaşmalar imzalandı. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Başbakan Abiy Ahmed huzurunda, “9. Türkiye-Etiyopya Ekonomi, Ticaret ve Teknik İşbirliği Karma Ekonomik Komisyonu Tutanağı”na Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Etiyopya Dışişleri Bakanı Gedion Timothewos imza attı.
“Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Etiyopya Su ve Enerji Bakanlığı Arasında Enerji Alanında İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı” da Bakan Bayraktar ile Etiyopya Su ve Enerji Bakanı Habtamu Itefa tarafından imzalandı.
Erdoğan’dan Etiyopya Ziyareti
– CUMHURBAŞKANI Tayyip Erdoğan, resmi ziyaret için Etiyopya'nın başkenti Addis Ababa’ya gitti. Erdoğan, Addis Ababa Bole Uluslararası Havalimanı’nda Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed, Etiyopya Dışişleri Bakanı Gedion Timothewos ve Türkiye’nin Addis Ababa Büyükelçisi Berk Baran tarafından karşılandı. Törende çocuklar iki ülkenin bayraklarıyla yerlerini aldılar. Erdoğan, önce Etiyopya’nın bağımsızlık ve galibiyet simgesi olan Adva Anıtı’nı ziyaret etti, ardından Başbakan Abiy Ahmed ile başbaşa ve heyetler arası görüşmeler gerçekleştirdi. Daha sonra anlaşmalar imzalandı ve ortak bir basın toplantısı düzenlendi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, akşam da Başbakan Abiy Ahmed’in onuruna verdiği resmi akşam yemeğine katıldı. Erdoğan, akşam yemeği öncesinde çocukların sevgi gösterisiyle karşılandı. Yemek sonrası Cumhurbaşkanı Erdoğan, Etiyopya’dan ayrıldı. Erdoğan'ı havalimanında Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed uğurladı.
