CNN TÜRK Ankara Temsilcisi Dicle Canova, İran'da yaşanan son gelişmelere yönelik Ankara'daki kulisleri paylaştı. İşte Canova'nın değerlendirmeleri:
“(Göç riski) Ben de çeşitli kaynaklarla görüştüm ancak şu an için bir hareketlilik söz konusu değil. Yine de Türkiye, her türlü olası senaryoya karşı hazırlıklarını sürdürüyor. Birtakım faaliyetlerin artırılması gündeme gelebilir. Örneğin, oradaki kara kuvvetlerinin güçlendirilmesi ve İHA gözlem faaliyetlerinin arttırılması gibi önlemler alınabilir. Eğer risk artarsa bu uygulamalar eş zamanlı olarak devreye sokulabilir.”
Haziran ayında ABD'nin İran'a karşı gerçekleştirdiği 12 günlük savaşta, potansiyel bir göç riskine karşı bir çözüm önerilmişti. Öneri, İran sınırı ötesinde gelenlerin misafir edileceği alanların tahsis edilmesiydi. Bu formül, İran tarafındaki göç dalgasını kontrol altında tutmayı amaçlıyordu. Ancak şu an için göçle ilgili bir durum söz konusu değil.
Tek risk göç değil. İran içindeki etnik çatışmalar da ciddi bir tehdit oluşturuyor. Bir diğer kritik risk ise terörist grupların yeniden faaliyete geçme olasılığı. Türkiye, bu tür olumsuzluklarla komşu ülkelerde, özellikle Irak ve Suriye’de, daha önce karşı karşıya kaldı.
“Ankara'da Tüm Kurumlar Teyakkuz Halinde”
Ankara'daki bazı kaynaklar, İran'ın büyük bir mesele haline geleceğini vurguluyor. Bu durum, hem iç dinamiklerden hem de coğrafi konumdan kaynaklanıyor ve bölgedeki diğer ülkeleri de etkileyerek daha büyük sorunlara yol açma riski taşıyor. Özellikle terörle mücadele açısından burada bir yapı var; PKK’nın PJAK uzantısı. Türkiye, İran ile çeşitli görüşmeler yaptı fakat somut adımlar atılmadı. ABD’nin Haziran’daki operasyonunun ardından PJAK, rejimin devrilmesi yönünde tutum sergilemeye başladı ve rejim karşıtlarına destek açıklamaları yaptı.
Bu nedenle, Ankara'da tüm kurumların 7/24 teyakkuz halinde olduğunu belirtmek mümkün.
“Mekik Diplomasisi Sürüyor”
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı ile bir görüşme yaptı. Ardından Türkiye'nin, yalnızca İranlı yetkililerle değil, ABD'li yetkililerle de temas halinde olduğu bildirildi. Türkiye, İran ile ABD arasında mesaj taşıyan bir mekik diplomasisi yürütüyor.
12 günlük savaşın henüz sona ermediği düşünülüyor. ABD, İran’ı istediği noktaya getirmeden bu durumun devam edeceği belirtiliyor. ABD’nin talepleri arasında İran’ın nükleer faaliyetlerinin durdurulması, zenginleştirilmiş uranyumun teslimi ve İran’ın Ortadoğu’daki karışıklıkları önlemesi bulunuyor. Öncelik, İsrail’in tehdit altında kalmaması.
İçerideki dinamikler kullanılarak rejim değişikliği hedefleniyor. Ancak mevcut rejimle bir noktaya gelinme ihtimali de hala mevcut. İran’dan somut bir taviz bekleniyor.
Türkiye, bu süreçte hem İran’la hem de ABD'yle iletişimi sürdürecek.
Kritik Görüşme
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Dışişleri kaynaklarına göre, Bakan Fidan, görüştüğü Erakçi ile mevcut bölgesel gerilimlerin azaltılması için müzakerelere olan ihtiyacı vurguladı.
Bakan Fidan ve Erakçi, dün de bir araya gelerek İran'daki gelişmeler ve bölgesel durum hakkında değerlendirmelerde bulundular.
Ayrıca, Türkiye'nin İran ve ABD arasındaki gerilimin artmasının ardından diplomatik girişimlerde bulunduğu ifade edildi.
Diplomatik kaynaklar, Türkiye’nin İranlı yetkililerle yaptığı görüşmelere ek olarak ABD’li makamlarla da temaslar yürüttüğünü bildirdi.
