Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında gerçekleştirilen Ekonomi Koordinasyon Kurulu (EKK) toplantısında, “Türkiye'de jeotermal enerji kaynakları, kullanım alanları ve potansiyeli” konusu önemli bir madde olarak ele alındı.
Jeotermal Elektrik Santral Yatırımcıları Derneği (JESDER) Başkanı Ufuk Şentürk, 1984 yılında Denizli'de 15 megavat ile başlayan jeotermal elektrik üretimi serüveninin, günümüzde 1,770 megavatı aşan kurulu güç, 71 lisanslı santral ve sağlam bir yerli sanayi altyapısıyla Türkiye’nin en güvenilir yenilenebilir enerji kaynaklarından biri haline geldiğini ifade etti.
Bu büyümenin esas kaynağının, Türkiye'nin batısındaki jeolojik avantajlar ve Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) tarafından keşfedilen alanlar olduğunu belirten Şentürk, “Elektrik üretimine uygun jeotermal saha sayısı 2000'li yıllardan bu yana 16'dan 39'a çıkarken, toplam saha sayısı ise 450'ye ulaştı. Bu sahaların 239'u MTA tarafından keşfedilmiştir. Jeotermalde gerçek ivme, 2010'lu yılların başında Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması'nın (YEKDEM) yürürlüğe girmesiyle yakalanmıştır. Yüksek sermaye ve sondaj maliyetlerinin yarattığı finansal baskı, bu mekanizma sayesinde büyük ölçüde ortadan kalkmıştır. YEKDEM, jeotermali yatırımcılar için öngörülebilir ve finansman sağlayabilir bir kaynak haline getirildi” dedi.
Elektrik Üretimindeki Payı Yüzde 4
2025 Aralık verilerine göre, jeotermalin toplam kurulu güç içindeki payının yaklaşık yüzde 2, toplam elektrik üretimindeki payının ise ortalama yüzde 4 olduğunu aktaran Şentürk, “Bu oranlar, rüzgâr ve güneşe göre sınırlı görünse de jeotermali farklı kılan unsur arz güvenliğidir. Jeotermal santraller, mevsim ve gün farkı olmaksızın 24 saat kesintisiz üretim yapabilmektedir. Mevcut kurulu güç göz önüne alındığında, sondaj hariç jeotermal santrallere yapılan toplam yatırım tutarının yaklaşık 6 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin edilmektedir.
Bu yatırımların bugün yaklaşık yüzde 70'i yerli ekipman ve hizmetlerle gerçekleştirilmektedir. Bu durum, Türkiye ekonomisine yaklaşık 4,2 milyar dolarlık doğrudan katkı sağlamaktadır. Doğru teşvikler ve Ar-Ge destekleriyle jeotermal ekipman üretiminde yüzde 100 yerli oranının orta vadede ulaşılabilir bir hedef olduğunu belirtti. MTA, 40 bin megavat görünür ısı potansiyelinin belirlendiğini, ancak bu potansiyelin yapılacak çalışmalarla birlikte 65 bin megavat seviyelerine çıkabileceğini ifade etti” şeklinde konuştu.
Cari Açığa 2 Milyar Dolarlık Katkı
Jeotermal santraller olmasaydı, bugün üretilen elektrik ve ısının önemli bir kısmının doğalgaz santrallerinden karşılanacağını belirten Şentürk, “Bu durum yıllık yaklaşık 2 milyar dolarlık ek doğalgaz ithalatı ve 1,6 milyon ton ilave karbon emisyonu anlamına gelecekti. Jeotermal, bu yönüyle cari açığın azaltılmasına ve iklim hedeflerine doğrudan katkı sağlamaktadır.
Jeotermalin en büyük çarpan etkisi, elektrik dışı kullanım alanlarında kendini göstermektedir. Türkiye'de konut ısıtmasında yaklaşık 170 bin konut eşdeğeri, seracılık ve diğer termal uygulamalarda ise yaklaşık 2,417 megavat ısı kapasitesi jeotermal kaynaklardan sağlanmaktadır. Özellikle Aydın gibi yüksek potansiyelli illerde, gerekli dağıtım altyapısı sağlandığında şehir ölçeğinde jeotermal ısıtmanın mümkün olduğu belirtilmektedir” dedi.
Organik Gübre Çalışması
Jeotermal akışkandan elde edilen silikanın organik gübreye dönüştürülmesi konusunda Türkiye'de pilot uygulamaların mevcut olduğunu belirten Şentürk, bu alanların ticarileşmesi için detaylı kaynak haritalaması ve maliyet analizlerine ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.
DOLAR
EURO
İNG. STERLİNİ
İSV. FRANGI
KAN. DOLARI
ÇEYREK ALTIN
BITCOIN