Etimesgut ilçesinde Nisan ayında yaşanan bir olayda, down sendromlu M.A.Y., öğretmeni S.K.O ile birlikte alışveriş merkezindeki oyun alanına girişine izin verilmedi. M.A.Y.'nin oyun alanına alınmadığı anları gösteren video sosyal medyada yayıldı ve birçok kişi duruma tepki gösterdi. Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK), görüntülerin yayılmasının ardından ve Türkiye Down Sendromlular Derneği ile ailenin şikayeti üzerine inceleme başlattı. İşletme, savunmasında, olayın medyaya yansıdığı gibi olmadığını, top havuzunun 90-140 santimetre boy sınırı içerdiğini ve yetişkinlerin bu havuza girmesinin yasak olduğunu belirterek çocuğun menfaatini gözettiğini savundu.
TİHEK İNCELEMESİNİ TAMAMLADI
TİHEK, incelemenin sonucunda çocuğun öğretmeni S.K.O ile oyun alanına giriş yaptığı ancak işletme personelinin çocuğun özel gereksinimlerini fark etmesi üzerine top havuzuna girişine izin verilmediğini kaydetti. Videoda yer alan bir tartışmada, görevlilerin çocuğun 'diğer çocuklara zarar verebileceği veya zarar görebileceği' endişesiyle içeri almadıkları tespit edildi. Ayrıca, boy ölçümü yapıldığına dair bir delil bulunmadığı ve oyun alanında boy sınırını belirten bir levhanın yer almadığı vurgulandı.
ÜST SINIRDAN CEZA
TİHEK kararında, çocuğun yalnızca engelliliği nedeniyle dışlandığına dikkat çekerek, “Olayda somut ve ölçülebilir bir risk değerlendirmesi yapılmamış, personelin açıklamaları genel varsayım ve önyargılara dayanmaktadır. Engelli bir çocuğun diğer çocuklardan ayrılması, çocuğun üstün yararı ilkesine aykırıdır.” ifadesini kullandı. TİHEK, olayda engelliliğe dayalı ayrımcılık yapıldığına hükmederek işletmeye üst sınırdan 204 bin 285 TL idari para cezası uygulanmasına karar verdi.
'KARARI MEMNUNİYETLE KARŞILIYORUZ'
Türkiye Down Sendromlular Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Gün Bilgin, TİHEK’in kararını değerlendirerek, “Yaşanan durum, Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’nin 30’uncu maddesine ve ayrımcılık yasağına açıkça aykırıdır. Her çocuğun akranlarıyla birlikte oyun oynama hakkı vardır. TİHEK’in aldığı kararı memnuniyetle karşılıyoruz ve bu kararın benzer ihlallerin önüne geçmede güçlü bir caydırıcı olmasını umuyoruz. Türkiye Down Sendromu Derneği olarak bu tür hak ihlallerine karşı durmaya devam edeceğiz.” dedi. (DHA)
