Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Tolga Dündar, grip sonrası ortaya çıkabilen beyin inflamasyonu riskine dikkat çekerek, özellikle çocuklar ve yaşlılar için önemli uyarılarda bulundu.
Beyin, Geçirdiğimiz Hastalıkları Unutmuyor
Prof. Dr. Dündar, insan beyninin ameliyat masasında gözlemlenen karmaşık ve etkileyici sinir yapısına yakından tanık olduğunu belirterek, “Beynimizdeki sinir ağları yalnızca genetik kodlarımızla değil, yaşam boyu geçirdiğimiz enfeksiyonlarla da şekilleniyor. Mikroglia adı verilen beyin savunma hücreleri normalde koruyucu bir görev üstlenirken, yanlış alarm durumlarında nöronlara zarar verebiliyor. Bazı enfeksiyonlar, beyinde kalıcı olabilen izler bırakabilir.” ifadelerini kullandı.
Akciğerde Başlayan Enfeksiyon Beyni Nasıl Etkiliyor?
Grip enfeksiyonunun etkilerinin sadece solunum sistemi ile sınırlı kalmadığını vurgulayan Prof. Dr. Dündar, enfeksiyonun bağışıklık sistemi aracılığıyla beyne taşındığını belirtiyor. “Grip virüsü akciğerlere yerleştiğinde vücut güçlü bir savunma yanıtı başlatıyor. Ancak bu savunma sırasında salgılanan sitokinler, kan-beyin bariyerini aşarak sinir sistemini etkileyebiliyor.” dedi.
Dündar, bazı araştırmaların İnfluenza A virüsünün beyin dokusunda uzun süreli değişikliklerle ilişkili olduğunu gösterdiğini belirterek, “Virüs beyne doğrudan ulaşmasa bile, sistemik inflamasyon mikrogliaları aktive edebilir. Bu durum, beynin derin bölgelerinde nöroinflamasyona zemin hazırlayabilir.” şeklinde konuştu.
Bu sürecin enfeksiyon sonrasında da devam edebileceğine dikkat çeken Dündar, “Bağışıklık sistemi hemen alarm modundan çıkmayabilir. Beyin dokusu bu süreçte bazı sinir bağlantılarını geçici olarak kaybedebilir veya yeniden yapılandırabilir. Klinik olarak bu durum, bilişsel yavaşlama ve 'sisli beyin' hissiyle kendini gösterir.” açıklamasında bulundu.
Her Virüs Aynı Etkiye Sahip Değil
Dündar, her viral enfeksiyonun beyin üzerinde aynı riski taşımadığını belirtirken, şu ifadeleri kullandı: “Sıradan soğuk algınlığına neden olan rhinovirüsler genellikle lokal kalır ve beyni etkileme potansiyeli daha düşüktür. Ancak Influenza A ve SARS-CoV-2 gibi virüsler, sistemik bir bağışıklık yanıtı yarat, özellikle hipokampüs bölgesinde daha uzun süreli yapısal değişikliklere yol açabilir.”
Çocuklar ve Yaşlılar Daha Büyük Risk Altında
Prof. Dr. Dündar, beyin gelişimi ve bağışıklık sistemi açısından hassas olan gruplara dikkat çekti. “Çocuklarda beyin gelişimi devam ettiğinden inflamatuar süreçlere karşı daha savunmasızlar. Yaşlı bireylerde ise bağışıklık sisteminin yaşlanması nedeniyle enfeksiyon sonrası gelişen nöroinflamasyon, Alzheimer gibi bazı nörodejeneratif süreçlerin ilerlemesiyle ilişkilendirilen bulgular mevcuttur.” dedi.
Grip Aşısı Beyni de Koruyor
Grip aşısının önemine değinen Prof. Dr. Tolga Dündar, “Aşı, sadece hastalığın şiddetini azaltmakla kalmaz; aynı zamanda beyne zarar verebilecek kontrolsüz sitokin salınımını da sınırlayabilir. Aşılamanın, enfeksiyon sonrası gelişebilecek bazı nörolojik komplikasyon risklerini azaltabileceğine dair bilimsel veriler bulunmaktadır.” dedi.
